Áp lực từ việc sử dụng mạng xã hội của sinh viên - một nghiên cứu đánh giá tại Trường Đại học Đà Lạt
Áp lực từ việc sử dụng mạng xã hội của sinh viên - một nghiên cứu đánh giá tại Trường Đại học Đà Lạt
DOI:
https://doi.org/10.1243/xgazhg30Từ khóa:
sức khỏe tâm thần, sinh viên, sự phụ thuộc, cảm giác tiêu cựcTóm tắt
Việc sử dụng mạng xã hội ngày càng trở thành nhu cầu tất yếu trong hoạt động sống của con người. Tuy nhiên, sự mất kiểm soát trong mức độ sử dụng và phụ thuộc vào các nền tảng mạng xã hội làm gia tăng nguy cơ các triệu chứng rối loạn tâm thần ở giới trẻ, trong đó có sinh viên. Bằng việc khảo sát bảng hỏi online trên google form với 383 sinh viên trường Đại học Đà Lạt, kết quả nghiên cứu bước đầu cho thấy, việc sử dụng thường xuyên các nền tảng mạng xã hội gây ra sự lệ thuộc và cảm giác tiêu cực ở sinh viên. Đồng thời, việc lệ thuộc vào mạng xã hội và cảm giác tiêu cực gia tăng các vấn đề về sức khỏe tâm thần (lo âu, trầm cảm, căng thẳng) ở sinh viên. Các phát hiện này đặt ra nhiều hàm ý chính sách cho bản thân sinh viên, nhà trường và gia đình trong việc kiểm soát việc sử dụng mạng xã hội. Đồng thời, những kết quả này tiếp tục gợi mở ra nhiều hướng nghiên cứu chuyên biệt hơn trong tương lai.
Tài liệu tham khảo
Abbas, J., Aman, J., Nurunnabi, M., & Bano, S. (2019). The impact of social media on learning behavior for sustainable education: Evidence of students from selected universities in Pakistan. Sustainability, 11(6), 1683.
Braghieri, L., Levy, R., & Makarin, A. (2022). Social media and mental health. American Economic Review, 112(11), 3660–3693. https://doi.org/10.1257/aer.20211218
Brailovskaia, J., Truskauskaite-Kuneviciene, I., Kazlauskas, E., & Margraf, J. (2023). The patterns of problematic social media use and their relationship with online flow, life satisfaction, depression, anxiety and stress symptoms. Current Psychology, 42(5), 3713–3724. https://doi.org/10.1007/s12144-021-01711-w
Burnell, K., Flannery, J. S., Fox, K. A., Prinstein, M. J., & Telzer, E. H. (2025). U.S. adolescents’ daily social media use and well-being: Exploring the role of addiction-like social media use. Journal of Children and Media, 19(1), 194–212. https://doi.org/10.1080/17482798.2024.2402272
Chao, M., Lei, J., He, R., Jiang, Y., & Yang, H. (2023). TikTok use and psychosocial factors among adolescents. Psychiatry Research, 325, 115247. https://doi.org/10.1016/j.psychres.2023.115247
Ekpechu, O. A. (2020). “…I really prepared to take my life…”: Dynamics and suicidal thoughts among Nigerian university students following social media reported suicides. OMEGA - Journal of Death and Dying, 86. https://doi.org/10.1177/0030222820969320
Fan, R. (2022). The impact of TikTok short videos on anxiety level of juveniles in Shenzhen, China (pp. 535–542). https://doi.org/10.2991/978-2-494069-05-3_66
Fekih-Romdhane, F., Jahrami, H., Away, R., Trabelsi, K., Pandi-Perumal, S. R., Seeman, M. V., Hallit, S., & Cheour, M. (2023). The relationship between technology addictions and schizotypal traits. BMC Psychiatry, 23(1). https://doi.org/10.1186/s12888-023-04563-9
Goswami, A. (2024). Recommendation system as a social determinant of health. Digital Society, 3(2), 28. https://doi.org/10.1007/s44206-024-00118-x
Hà Văn Thiều, & Hồ Thị Thủy. (2024). Tác động của mạng xã hội đến hành vi lệch chuẩn của học sinh, sinh viên và biện pháp khắc phục. Tạp chí Tâm lý - Giáo dục, 30(3), 21–31.
Hassan, K., Islam, S. R., Rokon, S., Ahmed, S. S., Islam, S., Islam, M., Maniruzzaman, M., & Abedin, M. (2022). Relationship between mental health and Facebook users among Khulna University students. Minerva Psychiatry, 63(4), 367–372. https://doi.org/10.23736/s2724-6612.21.02214-4
Hassan, M. A. (2023). The effects of TikTok on mental health and psychological wellbeing of university students. Journalism, Politics and Society, 1(03). https://doi.org/10.63067/gta31b39
Jamila, A., Setyohadi, D., Limantara, S., Pambudi, P., & Illiandri, O. (2021). Social media addiction and stress among Indonesian medical students. Jurnal Kedokteran Syiah Kuala, 21(2).
Müller, K. W., Dreier, M., Beutel, M. E., Duven, E., Giralt, S., & Wölfling, K. (2016). A hidden type of internet addiction? Computers in Human Behavior, 55, 172–177. https://doi.org/10.1016/j.chb.2015.09.007
Naslund, J. A., Bondre, A., Torous, J., & Aschbrenner, K. A. (2020). Social media and mental health: Benefits, risks, and opportunities. Journal of Technology in Behavioral Science, 5(3), 245–257. https://doi.org/10.1007/s41347-020-00134-x
Ngô Thị Kim Phượng, Lê Xuân Tùng, Nguyễn Thúy Lan Anh, & Phạm Minh. (2025). Phân tích ảnh hưởng của nỗi sợ bị bỏ lỡ đến tâm lý hạnh phúc của học sinh, sinh viên tại Thành phố Hồ Chí Minh. Tạp chí Khoa học Đại học Mở TP. Hồ Chí Minh - Kinh tế và Quản trị Kinh doanh, 20(7), 70–87. https://doi.org/10.46223/HCMCOUJS.econ.vi.20.7.3758.2025
Pekpazar, A., Kaya Aydın, G., Aydın, U., Beyhan, H., & Arı, E. (2021). Role of Instagram addiction on academic performance among Turkish university students. Computers and Education Open, 2, 100049. https://doi.org/10.1016/j.caeo.2021.100049
Phan Thị Ngọc Trân, & Nguyễn Văn Mạnh. (2025). Ảnh hưởng của mạng xã hội đến sinh viên Trường Đại học Bình Dương - Phân hiệu Cà Mau. Tạp chí Khoa học và Công nghệ - Trường Đại học Bình Dương, 8(1), 113–122. https://doi.org/10.56097/binhduonguniversityjournalofscienceandtechnology.v8i1.299
Pretorius, C., McCashin, D., & Coyle, D. (2022). Mental health professionals as influencers on TikTok and Instagram. Internet Interventions, 30, 100591. https://doi.org/10.1016/j.invent.2022.100591
Ramsden, E., & Talbot, C. V. (2024). The role of TikTok in students’ health and wellbeing. International Journal of Mental Health and Addiction. https://doi.org/10.1007/s11469-023-01224-6
Rocha, Y. M., de Moura, G. A., Desidério, G. A., de Oliveira, C. H., Lourenço, F. D., & de Figueiredo Nicolete, L. D. (2023). The impact of fake news on social media and its influence on health during COVID-19. Journal of Public Health, 31(7), 1007–1016. https://doi.org/10.1007/s10389-021-01658-z
Talukdar, J. (2024). The impact of social media on adolescent mental health: A comprehensive review. Integrated Journal for Research in Arts and Humanities, 4(4). https://doi.org/10.55544/ijrah.4.4.16
Trần Hữu Luyến, Trần Thị Minh Đức, & Bùi Thị Hồng Thái. (2015). Mạng xã hội với sinh viên. Nxb Đại học Quốc gia Hà Nội.
UNICEF & Bộ Giáo dục và Đào tạo. (2023). Tài liệu truyền thông về sức khỏe tâm thần của học sinh phổ thông.
Vũ Công Thương. (2024). Tác động của mạng xã hội đến hoạt động giáo dục lối sống cho sinh viên. Tạp chí Thiết bị Giáo dục, 2(317), 297–299.
