Đo lường năng lực cảm xúc - xã hội của giáo viên mầm non tại Việt Nam: Thích nghi và kiểm định Thang đo MATSEC
Đo lường năng lực cảm xúc - xã hội của giáo viên mầm non tại Việt Nam: Thích nghi và kiểm định Thang đo MATSEC
DOI:
https://doi.org/10.1243/z48xt919Từ khóa:
Năng lực cảm xúc - xã hội, Giáo viên mầm non, Kiểm định công cụ đo lường, Phân tích nhân tố khẳng định (CFA), Việt NamTóm tắt
Năng lực cảm xúc - xã hội của giáo viên đóng vai trò then chốt đối với chất lượng lớp học, sự an lạc nghề nghiệp của giáo viên và các kết quả phát triển của trẻ. Tuy vậy, các công cụ đo lường đã được thẩm định về mặt văn hóa dành cho giáo viên mầm non tại Việt Nam vẫn còn hạn chế. Nghiên cứu này nhằm thích nghi và đánh giá các đặc tính tâm trắc của thang đánh giá đa chiều năng lực cảm xúc - xã hội của giáo viên (Multidimensional Assessment of Teacher Social-Emotional Competence - MATSEC) của nhóm tác giả Lee và cộng sự (2025) để sử dụng cho giáo viên mầm non Việt Nam. Mẫu nghiên cứu gồm 942 giáo viên mầm non đến từ ba miền hoàn thành phiên bản thang đo đã được dịch thông qua quy trình dịch xuôi - dịch ngược chuẩn hóa và phản biện của chuyên gia. Một loạt phân tích nhân tố khẳng định (CFA) được tiến hành nhằm kiểm định giá trị cấu trúc, tiếp theo là các kiểm định bất biến đo lường và độ tin cậy. Kết quả ủng hộ mô hình sáu nhân tố có tương quan với 25 mục được giữ lại (CFI = 0,939; RMSEA = 0,07; SRMR = 0,02), cho thấy độ nhất quán nội tại cao (α = 0,93-0,98) và tính bất biến theo độ tuổi và khu vực địa lý. Tất cả các thành phần của năng lực cảm xúc - xã hội đều dự báo có ý nghĩa thống kê đối với mức độ hài lòng với cuộc sống (p < 0,001), trong đó Tự quản lý là yếu tố dự báo mạnh nhất. Những phát hiện này cung cấp bằng chứng ban đầu cho thấy MATSEC-VN là một công cụ có độ tin cậy và giá trị đạt yêu cầu trong việc đánh giá năng lực cảm xúc - xã hội của giáo viên mầm non Việt Nam. Cụ thể, thang đánh giá này có thể trở thành công cụ hữu ích cho các nghiên cứu trong tương lai về sự an lạc của giáo viên mầm non cũng như đánh giá các chương trình học tập cảm xúc - xã hội trong bối cảnh Việt Nam.
Tài liệu tham khảo
Aldrup, K., Carstensen, B., & Klusmann, U. (2020). Measuring teachers’ social-emotional competence: Development and validation of a situational judgment test (TRUST). Frontiers in Psychology, 11, Article 892. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2020.00892.
Ariely, G., & Eldad, D. (2012). Assessment of measurement equivalence with cross-national and longitudinal surveys in political science. European Political Science, 11, 363-377.
Bergqvist, E., Tossavainen, T., & Johansson, M. (2020). An analysis of high and low intercorrelations between mathematics self-efficacy, anxiety, and achievement variables: A prerequisite for a reliable factor analysis. Education Research International, 2020, Article 8878607. https://doi.org/10.1155/ 2020/8878607.
Brackett, M. A., Reyes, M. R., Rivers, S. E., Elbertson, N. A., & Salovey, P. (2012). Assessing teachers’ beliefs about social and emotional learning. Journal of Psychoeducational Assessment, 30(3), 219-236.
Brauer, K., Ranger, J., & Ziegler, M. (2023). Confirmatory factor analyses in psychological test adaptation and development: A nontechnical discussion of the WLSMV estimator. Psychological Test Adaptation and Development, 4(1), 4-12. https://doi.org/10.1027/2698-1866/a000034.
CASEL. (2020). CASEL framework for social and emotional learning. Collaborative for Academic, Social, and Emotional Learning. https://casel.org/fundamentals-of-sel/what-is-the-casel-framework/.
Chen, F. F. (2007). Sensitivity of goodness of fit indexes to lack of measurement invariance. Structural Equation Modeling, 14(3), 464-504. https://doi.org/10.1080/10705510701301834.
Clark, L. A., & Watson, D. (1995). Constructing validity: Basic issues in objective scale development. Psychological Assessment, 7(3), 309-319. https://doi.org/10.1037/1040-3590.7.3.309.
Cristobal, E., Flavian, C., & Guinaliu, M. (2007). Perceived e-service quality (PeSQ): Measurement validation and effects on consumer satisfaction and web site loyalty. Managing Service Quality, 17(3), 317- 340. https://doi.org/10.1108/09604520710744326.
Dinh, T. H-V., Nguyen, P. C-T., Tran. T., T-A., Dau, M-L., Nguyen, T-V. (2021). The Vietnamese version of the Social and Emotional Competence Questionnaire (SECQ): Psychometric properties among adolescents. TPM-Testing, Psychometrics, Methodology in Applied Psychology, 28 (2), 251-266.
Durlak, J. A., Weissberg, R. P., Dymnicki, A. B., Taylor, R. D., & Schellinger, K. B. (2011). The impact of enhancing students’ social and emotional learning: A meta-analysis of school-based universal interventions. Child Development, 82(1), 405-432.
Elsworth G. R., Nolte S., Cheng C., Hawkins M., Osborne R.H. (2022). Modelling variance in the multidimensional Health Literacy Questionnaire: Does a General Health Literacy factor account for observed interscale correlations?. Sage Open Medicine, 10. DOI: 10.1177/20503121221124771.
Extremera, N., & Rey, L. (2016). The moderating role of emotion regulation ability in the link between teacher emotional exhaustion and life satisfaction. Personality and Individual Differences, 95, 80-84.
Fabozzi, F., Focardi, S., Rachev, S., & Arshanapalli, B. (2014). The basics of financial econometrics: Tools, concepts, and asset management applications (1st ed.). John Wiley & Sons.
Jennings, P. A., & Greenberg, M. T. (2009). The prosocial classroom: Teacher social and emotional competence in relation to student and classroom outcomes. Review of Educational Research, 79(1), 491-525.
John, O. P., & Benet-Martínez, V. (2000). Measurement: Reliability, construct validation, and scale construction. In H. T. Reis & C. M. Judd (Eds.), Handbook of research methods in social and personality psychology (pp. 339-369). Cambridge University Press.
Kline, R. B. (2005). Principles and practice of structural equation modeling (2nd Ed.). Guilford Press.
Lee, J., Fu, L., Hu, H., et al. (2025). The development and validation of the Multidimensional Assessment of Teacher Social-Emotional Competence (MATSEC) in East Asian school contexts. Social and Emotional Learning: Research, Practice, and Policy (2025). https://doi.org/10.1016/j.sel.2025. 100093.
Little, T. D. (2013). Longitudinal structural equation modeling. Guilford Press.
Nguyen. P. C-T., Beyers, W., & Valcke, M. (2022). Care competencies in adolescents: Development of a new measure and relationships with well-being. Current Psychology, 41, 713-726.
Nguyen, T.-V., & Truong, T.-T. T. (2025). Measuring teachers’ social-emotional competencies: A brief review using the COSMIN checklist. In S. Phusee-orn et al. (Eds.), Proceedings of the 11th International Conference on Educational Reform (ICER 2025) (pp. 100-104). Atlantis Press.
OECD. (2021). Beyond academic learning: Social and emotional skills for well-being and lifelong learning. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/3a0fb63f-en.
Ozamiz-Etxebarria, N., Legorburu Fernandez, I., Lipnicki, D. M., Idoiaga Mondragon, N., & Santabárbara, J. (2023). Prevalence of burnout among teachers during the COVID-19 pandemic: A meta-analysis. International Journal of Environmental Research and Public Health, 20(6), 4866.
Paswan, A. (2009). Confirmatory factor analysis and structural equations modeling: An introduction. Department of Marketing and Logistics. COB, University of North Texas, USA.
Simon, D. (2010). Confirmatory factor analysis as a tool in instrument validation: Practical recommendations. Frontiers in Psychology, 1, Article 1.
Sousa, V. D., & Rojjanasrirat, W. (2011). Translation, adaptation and validation of instruments or scales for use in cross-cultural health care research: A clear and user-friendly guideline. Journal of Evaluation in Clinical Practice, 17(2), 268-274. https://doi.org/10.1111/j.1365-2753.2010.01434.x.
Steenkamp, J. E. M., & Baumgartner, H. (1998). Assessing measurement invariance in cross-national consumer research. Journal of Consumer Research, 25, 78-90. https://doi.org/10.1086/209528.
Yang, Y., Liu, X., & Wang, S. (2022). Social support and job satisfaction in kindergarten teachers: The mediating role of coping style. Frontiers in Psychology, 13, 809272.
Zhang, X., Yin, H., & Wang, W. (2022). Teacher emotion regulation, well-being and life satisfaction: Evidence from a large-scale study in early childhood education. Teaching and Teacher Education, 114, 103838.
